Evren'deki yıldız sayısı, Dünya'daki kum tanesi sayısından fazla mı?

"Evrendeki tüm yıldızların sayısı, Dünya'daki bütün kumsallardaki kum taneciklerinin sayısından fazla."

Bu iddiayı, Amerikalı gök bilimci Carl Sagan, 1980'lerin en çok izlenen televizyon şovlarından birisi olan Cosmos'da dile getirmişti.

Peki bu iddia ne kadar doğru olabilir? Ya da en başta böyle bir şey hesaplanabilir mi? Birazdan çok büyük sayılardan bahsediyor olacağız ama bir deneyelim...

Evren ölüyor mu?

Gök bilimciler, evrenin yavaş yavaş sonuna yaklaştığını ileri sürdü. Galaksi ve Kütle Demeti (GAMA) projesi çerçevesinde 200 binden fazla galaksinin 21 farklı dalga boyunda yaydığı ışıkları inceleyen gök bilimciler, evrenin enerji üretiminin son iki milyar yılda neredeyse yarı yarıya düştüğünü ortaya çıkardı.

Avustralya'daki Uluslararası Radyo Astronomi Araştırma Merkezi'nden Prof. Dr. Simon Driver, "Evrendeki enerji miktarını hesaplamak için 200 binden fazla galaksinin farklı dalga boylarında yaydığı ışıkları inceledik. Bunun için hem uzaydaki ve hem de yeryüzündeki teleskopları kullandık" dedi. Driver, "Evren, tıpkı yorgunluktan kanepesine yığılan ve battaniyesine sarılan yaşlı bir adama benziyor. Ve bu yaşlı adam, yavaş yavaş son uykusuna hazırlanıyor" diye konuştu.

Dünyanın evrendeki yeri

Dünyanın gözlemlenebilir evrendeki yerini yakından uzağa anlatmak gerekirse şu şekilde bir sıralama izlememiz gerekir: Dünya, Güneş Sistemi, Yerel Yıldızlararası Bulut, Samanyolu Galaksisi, Yerel Grup, Başak Süperkümesi, Balıklar-Balina Süperküme Kompleksi ve Gözlemlenebilir Evren.

Dünya

Gözlemlenebilir Evren, yaklaşık 46,5 milyar ışık yılı yarıçapında bir küreyi temsil eder.

Erboğa A Gökadası (Centaurus A Galaksisi - NGC 5128)

Erboğa A ve NGC 5128 olarak da bilinen galaksi, 2.2 metrelik MPG/ESO teleskobuyla ve 50 saatlik pozlandırma süresiyle fotoğraflandı. Şili’de bulunan La Silla Rasathanesi, Centaurus A galaksisine ait büyüleyici bir fotoğraf yayımladı.

Hubble Teleskobu'ndan evrenin şimdiye kadar çekilmiş en yoğun ve en renkli fotoğrafı

24 yıldır uzayda olan Hubble teleskobu ömrünün sonlarına yaklaşsa da halen evrenin derinliklerine ait etkileyici görüntüler elde etmeye devam ediyor. 2014 ile 2020 yılları arasında şu an için belirsiz bir tarihte işlevini kaybedecek olan teleskobun elde ettiği etkileyici görüntülerin sonuncusunu NASA geçtiğimiz günlerde yayınladı.

Üzerinde 11 yıl çalışılmış bu olağanüstü görüntü neredeyse evrenin başlangıcından, 12 milyar yıl öncesinden ışıklarını evrene yollayan 10.000 civarında galaksinin fotoğrafı. Görüntü kızılötesinden morötesine tüm ışık spektrumunu içeriyor ve böylece her frekansta görülebilen tüm gök cisimlerine yer veriyor.

Evrenin genişlemesi en doğru şekilde hesaplandı.

Bilim adamları, Büyük Patlama'dan 3 milyar yıl sonra evrenin genişleme hızının her 44 milyon yılda yüzde 1 arttığını ortaya çıkardı.

Baryon Osilasyon Spektroskopik Araştırması'nı (BOSS) kullanan bilim adamları, evrenin genişleme hızı ile ilgili şimdiye kadarki en doğru hesaplamayı yaptıklarını açıkladı.

BOSS uluslararası bilim adamları grubu, maddenin uzaydaki dağılımının ayrıntılı haritalarını çıkararak, evrenin genişlemesini ölçmeye çalışıyor. Ölçümlerle, kozmik genişlemeye neden olan "karanlık enerji"nin gizeminin çözülmesi amaçlanıyor.

Evrenin Ölçeği (İnteraktif Uygulama)

Evrendeki büyüklükler karşısında insan aklının zorlanmaması mümkün değil. Örneğin bizim için çok büyük bir mesafe gibi gözüken Güneş'le dünya arasındaki 150 milyon kilometrelik mesafe Samanyolu Galaksisi ölçeğini düşündüğümüzde anlamsız ve çok ufak bir mesafe olarak kalıyor.  Yaklaşık 8 ışık dakikasına denk gelen yıldızımızla aramızdaki mesafe Samanyolu'nun 100 bin ışık yılı çapıyla karşılaştırmaya dahi değmeyecek bir uzaklık.

Diğer galaksilerle Samanyolu'nu karşılaştırdığımızda daha büyük ve başdöndürücü mesafeler karşımıza çıkıyor. Yakınımızda sayılabilecek dev Andromeda ile aramızda 2 milyon ışık yılından fazla mesafe var. En büyük galaksi olarak bilinen IC 1101'le aramızdaki mesafe ise 1 milyar ışık yılından daha fazla. Saniyede 300.000 kilometre hızla 1 milyar yıl yolculuk yapmak.. Bunu düşünmesi dahi zor...

Uzayda Yolculuk (Video)

Hubble Uzay Teleskopu görüntüleriyle evrenin güzellikleri

Evrendeki en yaşlı yıldız: Methuselah (HD 140283)

HD 140283 (Methuselah)

Bir yıldız gerçekten evrenden yaşlı olabilir mi? 

Bir kaç ay önce NASA'nın Hubble Uzay Teleskopu evrendeki en eski yıldızı buldu. Aslında "evrendeki en eski yıldızın" hangisi olduğu bilgisi sürekli güncellenmekte. Çünkü uzay teleskopları her geçen gün yeni keşifler yapıyor ve bir önceki "en eskiden" bile daha eski olanı görüntülemeyi başarıyorlar. Ama bu kez garip bir durum mevcuttu.

Evren Devasa Bir Simülasyon mu?

Teorik-Fizikçiler evrenin devasa bir simülasyon olup olmadığını araştırıyor. Konu Matrix filminden çıkmış gibi gözükse de uzun yıllardır teorik fizikçilerin ve bilim-insanların merakla araştırdığı bir soru. Evren aslında ileri insan uygarlığı tarafından kodlanmış bir simülasyondan mı ibaret ?

Fizikçiler, felsefi içeriği olan bu soruyu yeni geliştirdikleri bir araştırma yöntemiyle cevaplamak istiyorlar. Gelişmiş bir başka insan uygarlığı devasa boyutlarda simülasyonlar hazırlayabilir düşüncesi teorinin temelini oluşturuyor. Bu uygarlık o kadar ileri seviyede ki içerisinde milyarlarca dünyanın, milyarlarca yıldızın bulunduğu devasa bir uzay simülasyonu yaratabilir. Eğer bu teori gerçekse, biz birbirinin içine geçmiş zincirleme bir simülasyonun içerisinde bulunuyoruz. Hatta ilk sanal evren içerisindeki ilk uygarlığı biz oluşturuyoruz.

Brian Greene: Tek evren bizim evrenimiz mi?

Birden fazla evren var mı? Bu zengin görselliğe sahip, heyecan dolu konuşmada Brian Greene fiziğin cevaplanmamış sorularının (çok büyük bir soruyla başlayarak: Büyük patlamaya sebep olan şey neydi?) nasıl olup da bizi, evrenimizin "çoklu evrenler" içinden yalnızca biri olduğu teorisine götürdüğünü gösteriyor.

Yıldızsız bir evren düşünülebilir mi?

Japon ve İtalyan astronomların, yıldız oluşumları hakkında şimdiye kadar yaptığı en büyük araştırmanın sonuçları, evrenin yıldız üretme yeteneğinde büyük bir düşüş görüldüğünü ortaya çıkardı.

Hollanda'daki Leiden Üniversitesi'nden David Sobral başkanlığında yürütülen araştırma, yakın zaman dilimlerinde galaksilerin ürettiği yıldız sayısının en çok yıldızın üretildiği zamana dilimine göre 30 kat azaldığını ortaya koydu.

StarGaze Evrenin Güzelliği (1 Saatlik Müzikli HD Video)

Evrenin müthiş güzelliği (Hubble Uzay Teleskobu görüntüleri)

Evrenin büyüklüğü - Video

Bilinen evrenin simülasyonu

Evreni inşa eden molekül: H3+

Bilim insanları, evrenin temel yapı taşlarından biri olarak kabul edilen H3+ molekülün üzerinde yapılan yeni bir araştırmayla, ilk yıldızların nasıl oluştuğu hakkında yeni bilgiler elde etti.

Bilim tarihinde ilk kez, H3+ (üç atomlu hidrojen iyonu) molekülünün titreşim modeli çıkarıldı. Bilim insanları, üç hidrojen atomu ve iki elektrondan oluşan molekülün nasıl bir titreşim modeline sahip olduğunu anlayabilirse, molekülün yaydığı ışının dalga boyları ölçülebilecek. Bu sayede, molekülün her yeni astronomik keşifte ne derece yer edindiği anlaşılabilecek.

Evrendeki büyüklüklerin karşılaştırılması - Video

Uzayın derinliklerinden görüntüler