Hubble Teleskobu'ndan 15000 galaksilik uzay panoraması

Hubble Uzay Teleskobu'ndan 15000 galaskiyi içeren uzay panoraması

Amerikan Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA), Hubble’ın mor ötesi kamerası tarafından tespit edilen 15 bin galaksiyi içeren panorama fotoğrafını internet sitesinde yayımladı.

Teleskobun kayda geçirdiği uzak uzay panoramasının görüş alanındaki galaksilerden bazılarının oluşumunun 11 milyar yıl geriye gittiği belirtildi.

Galaksilerden yaklaşık 12 bininin yıldız üreten genç galaksi olduğu kaydedildi.

Mor ötesi ışınlar bugüne dek kozmik bulmacanın kayıp halkası olarak görülüyordu. Oysa bugün Hubble ve diğer yer teleskoplardan elde edilen kızıl ötesi ve optik gözlemler birleştirilerek kainatın daha bütüncül bir resminin oluşturulmasına katkı sağlıyor.

İkili asteroid keşfi: 288P

288P Asteroid Çifti

Bilim insanları Güneş Sistemi'nde Mars ile Jüpiter arasındaki asteroit kuşağında daha önce eşine rastlanmamış, birbirlerinin yörüngesinde dönen iki gök cismi keşfetti.

Makemake cüce gezegeninin uydusu bulundu.

Makemake ve uydusu MK2 (Canlandırma)

Gökbilimciler, Hubble Uzay Teleskobu ile Plüton'dan sonra en parlak cüce gezegen olan Makemake'nin uydusu olduğunu tespit etti.

Bilim adamları, ABD'ye ait Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi'nin (NASA) teleskobu Hubble aracılığıyla Güneş Sistemi'nin en dışında yer alan Kuiper Kuşağı'nda bulunan Makemake'nin kendisine yaklaşık 20 bin 900 kilometre uzakta bir uydusu olduğunu ortaya çıkardı.

MK2 ismi verilen uydunun geçen yıl nisan ayında yapılan gözlemlerde tespit edildiği, Makemake'nin çapının 160 kilometre olduğu belirtildi.

Küçük Mücevher Bulutsusu - NGC 6818

NGC 6818

Yay (Sagittarius) Takımyıldızı'nda yer alan ve görünümüyle 'Küçük Mücevher Bulutsusu' olarak adlandırılan NGC 6818 adlı nebula, Hubble tarafından 18 yıl sonra yeniden görüntülendi. NASA, merkezindeki yıldızın etrafını örten bulutun sadece 0,5 ışık yılı alana yayıldığını belirtti.

Dünyaya yaklaşık 6 bin ışık yılı uzaklıktaki NGC 6818, Güneş benzeri yıldızların 'emeklilik' dönemine girmesiyle yaşadıkları dönüşümü gözler önüne seren bir örnek. Gezegenimsi nebula olarak adlandırılan yapılar uzaya doğru genişledikçe şekilsiz ve dağınık gaz bulutları oluşturuyor.

Kuyrukluyıldız görünümlü gezegen bulundu: GJ436b

NASA Hubble Uzay Teleskobu (HST) ve Chandra X-ray Gözlemevi ile yapılan gözlemler, benzeri olmayan bir keşifle sonuçlandı. Dünya'dan 22 kat daha büyük olan GJ 436b adlı gezegenin, kuyrukluyıldız gibi bir kuyruğa sahip olduğu belirtildi.

Araştırmada yer alan Cenevre Üniversitesi'nden David Ehrenreich, 'gezegenin arkasından uzanan gaz bulutunu tespit ettiklerine zaman gözlerine inanamadıklarını' söyledi.

Hubble uzay teleskobu ‘kayıp ve yalnız' galaksiyi (NGC 6503) görüntüledi.

NGC 6503

Amerikan Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA)'nın Hubble uzay teleskobu, eşine nadir rastlanan bir galaksi (yıldız kümesi) fotoğrafladı. Hiçbir süper küme ve grupta yer almayan bu gizemli yapı, çok geniş bir boşlukta tek başına hareket ediyor.

'NGC 6503' adı verilen galaksi, Dünya'dan 18 milyon ışık yılı (1 ışık yılı = yaklaşık 10 trilyon kilometre) uzaklıkta bulunuyor. İçinde yaşadığımız Samanyolu'nun üçte biri büyüklüğünde olan 'NGC 6503', yaklaşık 30 bin ışık yılı genişliğe sahip ve milyonlarca yıldız barındırıyor. Uzmanlar, bu galaksinin, içinde bulunduğu devasa boşlukta, adeta çölün ortasına atılan bir bilye büyüklüğünde olduğunu belirtiyor.

Jüpiter'in üç uydusu tek karede

Hubble Teleskobu, oldukça nadir yaşanan bir gök olayını görüntülemeyi başardı. Jüpiter'in üç büyük uydusu, gezegenin aynı tarafında hareket ederken görüntülendi.

24 Ocak 2015'de Hubble'ın kısa aralıklarla çektiği görüntülerde, Europa, Callisto ve Io görülüyor. Üç uydu, fotoğrafın sol alt köşesinden yukarı sağ tarafa doğru hareket ediyor ve hareketleri boyunca gölgeleri Jüpiter üzerinde beliriyor.

Hubble Teleskobu 2020'leri görecek.

Hubble Teleskobu

Uzaya fırlatıldığı 1990'dan bu yana sayısız gözlem yapan Hubble Teleskobu'nun, 2020'li yıllarda da göreve devam edebileceği belirtildi.

225'inci Amerikan Astronomi Birliği toplantısında yapılan açıklamada, Hubble'ın birçok sisteminin sorunsuz çalışmaya devam ettiği ve teleskobun en az 2020'ye kadar aktif kalabileceği ifade edildi.

Uzay Teleskobu Bilim Enstitüsü'nden Kenneth Sembach, Hubble'ın teknik ve alt sistemlerinin 2020'li yıllarda göreve devam edebilecek bir görüntü sergilediğini söyledi.

Andromeda'nın 1.5 milyar piksellik görüntüsü yayınlandı.

NASA, Andromeda Galaksisi'nin bugüne kadar elde edilen en yüksek çözünürlüklü fotoğrafını yayımladı. Galaksinin ancak üçte birinin sığdığı 1.5 milyar piksellik görüntüyü tek bir karede toplamak için 600 adet yüksek çözünürlüklü televizyon gerekiyor.

Hubble Teleskobu'ndan evrenin şimdiye kadar çekilmiş en yoğun ve en renkli fotoğrafı

24 yıldır uzayda olan Hubble teleskobu ömrünün sonlarına yaklaşsa da halen evrenin derinliklerine ait etkileyici görüntüler elde etmeye devam ediyor. 2014 ile 2020 yılları arasında şu an için belirsiz bir tarihte işlevini kaybedecek olan teleskobun elde ettiği etkileyici görüntülerin sonuncusunu NASA geçtiğimiz günlerde yayınladı.

Üzerinde 11 yıl çalışılmış bu olağanüstü görüntü neredeyse evrenin başlangıcından, 12 milyar yıl öncesinden ışıklarını evrene yollayan 10.000 civarında galaksinin fotoğrafı. Görüntü kızılötesinden morötesine tüm ışık spektrumunu içeriyor ve böylece her frekansta görülebilen tüm gök cisimlerine yer veriyor.

Hubble Teleskobu'ndan parçalanan bir asteroid fotoğrafı: P/2013 R3

Hubble Uzay Teleskobu 10 parçaya ayrılan bir asteroidi fotoğrafladı. Kuyruklu yıldızların güneşin etkisi altında parçalanması bir çok kez gözlenmişti. Bir asteroidin parçalanması ise ilk kez fotoğraflandı.

Los Angeles Kaliforniya Üniversitesi'nden David Jewitt, bir uzay kayasının parçalanmasını gördükleri için çok şaşırdığını, gözlerine inanamadığını belirtti.

Parçalanması gözlemlenen P/2013 R3 asteroidi ilk kez 15 Eylül 2013'te yer teleskoplarının gözlemleri sonucu keşfedildi. Catalina ve PanSTARSS'ın keşifleri sonrasında 01 Ekim 2013'de Mauna Kea'da bulunan Keck Teleskobu'nun gözlemleri asteroidin 3 parça halinde yoluna devam ettiğini gösterdi.

Hubble Teleskobu'nun gözlemleri ise bu ilginç asteroidin artık 10 parçaya ayrılmış olduğunu gösterdi. Parçaların dördü oldukça büyük; yaklaşık 200 metre yarıçapında.

Galaksi görüntüleri (Hubble Uzay Teleskobu'ndan)

Galaksiler:
1: Arp 273 (0:36)
2: Messier 66 (4:48)
3: NGC 2841 (7:43)
4: M104 (Sombrero Galaxy) (9:43)
5: Hubble Ultra Deep Field (10:56)

Abell 2744 Galaksi Kümesi (Pandora'nın Kümesi)

Abell 2744

Abell 2744 galaksi kümesi eskiden beri bilinen ve içinde yüzlerce galaksiye (gökadaya) ev sahipliği yapan bir gökada kümesidir.

Yapılan son gözlemlerle 350 milyon yıllık bir süreçte dört büyük gökada kümesinin çarpışarak Abell 2744'ü oluşturduğu anlaşıldı.

İçinde barındırdığı çok sayıda ve çok farklı şekillerdeki galaksiler yüzünden Pandora'nın Kümesi olarak da adlandırılan Abell 2744'ün kütlesinin % 75'inin karanlık madde, % 20'sinin gaz ve toz bulutları ve % 5'inin de görülen gökadalar olduğu belirlendi.

Bulutlara sahip iki ötegezegen

Bulutlara sahip ötegezegenler üzerindeki çalışmalarını hızlandıran gök bilimciler, iki yeni keşifle önemli bir adım daha attı.

Nature dergisinde yayımlanan yeni araştırmada, Samanyolu Galaksisi’nde en çok rastlanan iki gezegen türünde bulutların sanıldığından daha yaygın olduğunu gösteren bulgular elde edildi. 

GJ 436b ve GJ 1214b adı verilen gezegenlerden, GJ 436b’nin Neptün’den biraz daha büyük ve yıldızına Neptün’den daha yakın olan bir gaz devi; GJ 1214b’nin ise çapı Dünya’dan 2.7 kat daha büyük ve Yılancı (Ophiuchus) takımyıldızından 40 ışık yılı mesafede yer alan bir süper-Dünya olduğu ifade edildi.

Europa'nın Everest'ten büyük gayzerleri olabilir.

Europa'nın gayzerlerinin canlandırması

Jüpiter'in uydusu Europa'nın yüzeyini kaplayan buz tabakasından püsküren su gayzerlerine ilişkin kanıtlar bulundu. Hubble Uzay Teleskobu'nun elde ettiği yeni görüntülerle bu gayzerlerin uydunun yüzeyinden kilometrelerce yukarıya, hatta Everest'in yüksekliğinin 20 katına kadar su ve su buharı püskürttüğü anlaşılıyor.

Daha önceden elde edilen kanıtlarla Europa'nın buzlu yüzeyinin altında kilometrelerce derinliğinde bir okyanus olduğu anlaşılmıştı. Yüzeyden püsküren su buharlarının kaynağının bu okyanus olduğu düşünülüyor. Bu konuda henüz kesin bir kanıt olmasa da ilk veriler bu düşünceyi destekliyor.

Europa yaklaşık olarak Dünya'nın uydusu ay boyutlarında. Güneş Sistemi'nin en büyük gezegeni Jüpiter'in uydusu Europa'nın yüzeyindeki 15 ila 25 kilometre kalınlığındaki buz tabakasının altında 160 kilometre derinliğinde büyük bir okyanus olduğu biliniyor. 

Atmosferinde su bulunan 5 ötegezegen birden keşfedildi.

Hubble Uzay Teleskobu'nun verileri kullanılarak 5 ayrı ötegezegende su bulunduğu tespit edildi.

Atmosferlerinde su izi bulunan 5 ayrı ötegezegen, iki ayrı araştırma grubunun çalışmalarıyla ortaya çıkarıldı.

Uzaydaki keşiflerinde 23 yılı geride bırakan Hubble Uzay Teleskobu'nun Wide Field Camera 3 adlı donanımının verileriyle bizden trilyonlarca kilometre uzaklıktaki gezegenlerin atmosferleri analiz edilebildi.

Kuyruklu asteroid - P/2013 P5

P/2013 P5

Buzlu yapıdaki ve kuyrukları olan kuyruklu yıldızların aksine asteoritler kayalık ve metalik yapılardır ve kuyrukları yoktur.

Hubble Uzay Teleskobu'nun gözlemleri ile şaşırtıcı bir asteroide rastlandı. P/2013 P5 adlı asteroidin kuyruğu vardı. Asteroitler oldukça küçük bir ışık noktası şeklinde gözlemlenirler. P/2013 P5 ise keşfedildiği Hawaii'deki Pan-STARSS teleskobu tarafından alışılmadık bulanık görünümlü bir nesne olarak gözlendi.

En yaşlı galaksi adayı: z8_GND_5296

Hubble Uzay Teleskobu ve ABD’nin Hawaii adasındaki Keck Gözlemevi’nde bulunan Keck I teleskobu tarafından yapılan gözlemler, tarihi bir keşfe imza atılmasını sağladı. Keck I gözlemleri ve Hubble verilerini kullanan gök bilimciler, yaklaşık 13.1 milyar yıl önce oluştuğu belirtilen z8_GND_5296 galaksisini keşfetti.

Nature dergisinde yayımlanan araştırmada yer alan ABD’nin Texas Üniversitesi’nden steven Finkelstein, “Bu tür keşiflerin heyecan verici tarafı, Evren’in eskiden neye benzediği hakkında bize bilgi veriyor olması... Işık hızının sabit olması, dolayısıyla bize ulaşması için zaman alması, bu galaksilerin şu an olduğu gibi görülmemesine neden oluyor.

z8_GND_5296’nin 13 milyar yıl önceki halini görüyoruz. Bu zaman, Büyük Patlama’dan bu yana geçen zamanın yüzde 95’ini temsil ediyor” dedi. Finkelstein, Space.com’a yaptığı açıklamada, “z8_GND_5296’nın oluştuğu zaman yer alan eski yıldızların muhtemelen hala var olduğunu ancak bugün daha büyük galaksilerin parçaları haline geldiklerini düşündüklerini’ belirtti.

Hubble Uzay Teleskopu görüntüleriyle evrenin güzellikleri

1 ışık yılı uzunluğunda gaz bulutu

Uzay’a ateşlendiği 1990 yılından bu yana sayısız keşifte bulunan Hubble Uzay Teleskobu, yaklaşık 1 ışık yılı (10 trilyon kilometre) uzunluğunda bir gaz bulutu tespit etti. Gök bilimciler, olağanüstü bir uzunluğa sahip olan gaz bulutunun, bir yıldız doğumuna tanık olmak için kendi yerçekimi altında çökmekte olduğunu belirtti. Ancak gaz bulutunun civarındaki parlak yıldızlar, bu süreci engelleyen bir etkide bulunduğu için, yıldız doğumu için kısıtlı bir zaman bulunduğu belirtildi.